ابو القاسم راز شيرازى
73
مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )
حضرت رسول ، مطابق است با واقع و مخالف است با اعتقاد آنها ؛ لهذا كذب است . پس صدق ، تطابق با واقع و ضمير است ؛ و گاهى بر هريك نيز اطلاق مىشود ؛ و آن ، از صفات عقل است ، كه : « الصّدق و ضدّه الكذب » « 43 » ؛ و كذب ، از خصال جهل است . و ثانى : صواب فعل است ؛ و آن ، مستلزم است خصال عديده را چون امانت و مداراة « 44 » و سلامت غيب و كتمان و صلاة و صوم و حجّ و جهاد و « صون حديث » « 45 » و « برّ والدين » « 46 » و تقيّه « 47 » و الفت و سخاء و امثال آنها ، كه : « الامانة و ضدّها الخيانة » « 48 » ، و : « المداراة و ضدّها المكاشفة » « 49 » ، و : « سلامة الغيب و ضدّها المماكرة » « 50 » ، و : « الكتمان و ضدّه الافشاء » « 51 » ، و : « الصّلاة و ضدّها الاضاعة » « 52 » ، و : « الصّوم و ضدّه الافطار » « 53 » ، و : « الحجّ و ضدّه نبذ الميثاق » « 54 » ، و : « الجهاد و ضدّه النّكول » « 55 » ، و : « صون
--> ( 43 ) - راستگويى و ضدّ آن ، كه دروغگويى است : « الكافى » 1 : العقل و الجهل : حديث 14 ( 44 ) - همراهى ، و موافقت توأم با تحمّل ( 45 ) - مستور داشتن سخن محرمانه ( 46 ) - نكويى با پدر و مادر ( 47 ) - در لغت به معنى پرهيز كردن ، و در اصطلاح ، پرهيز از ابراز سخنى و يا اظهار عملى است كه در خور فهم ديگران نباشد ، و براى خود شخص و يا طرف مقابل ، تباهى و زيان دينى و دنيوى بار آورد . ( 48 ) - امانت و ضدّ آن ، كه خيانت است : « الكافى » 1 : العقل و الجهل : حديث 14 ( 49 ) - مدارا و سرّ نگهدارى و ضدّ آن ، افشاء اسرار و فتنهجويى است : همان مأخذ ( 50 ) - يكرويى و در غياب برادر مؤمن ، حرمت او را داشتن كه ضدّ آن ، دورويى و نيرنگ است : همان مأخذ ( 51 ) - رازدار بودن كه ضدّ آن ، افشاء اسرار است : همان مأخذ ( 52 ) - نماز و ضدّ آنكه ضايع گذاشتن آن است : همان مأخذ ( 53 ) - روزهدارى و ضدّ آن ، كه روزهخوارى است : همان مأخذ ( 54 ) - حج گزاردن و ضدّ آنكه پيمانشكنى با حقّ تعالى است : همان مأخذ ( 55 ) - جنگيدن با دشمنان دين ، و ضدّ آن ، كه طفره رفتن از آن است : همان مأخذ